W zależności od struktury mitu życiowego Proces danej osoby obejmuje jedną lub kilka podróży.
Oczywiście można potraktować dowolne życiowe wyzwanie, np. proces stawania się terapeutą lub nawet terapię osobistą danego problemu, jako odrębną podróż, ale skutkuje to niebezpieczeństwem utraty perspektywy mitu życiowego.
Bohater, wracając do świata, dokonał przemiany siebie i może dokonać przemiany świata.
"Na końcu podróży drzewo i góra znowu są po prostu drzewem i górą, ale są one już zupełnie inne".
W książce Bohater o tysiącu twarzy Campbell omawia teorię wyprawy archetypowego bohatera, jaki pojawia się w mitologiach na świecie. Snuje dociekania oparte na teorii, że wszystkie mity z całego świata, które przetrwały tysiące lat, łączy ta sama fundamentalna struktura, którą Campbell nazywa monomitem[5].
Przedstawiając monomit, Campbell opisuje poszczególne fazy wyprawy. Wyprawa bohatera ma swój początek w zwyczajnym świecie. Tu bohater wzywany jest do przejścia w niezwykły świat dziwnych mocy i zdarzeń (zew przygody). Jeśli bohater zaakceptuje wezwanie do wejścia w ten dziwny świat, to musi stanąć w obliczu zadań i prób (droga prób) – niekiedy bohater musi przejść przez te próby samodzielnie, w innych przypadkach odbywa się to z czyjąś pomocą. W najbardziej wzmożonym momencie przejścia bohater musi przetrwać szczególnie ciężką próbę, często dzięki pomocy jaką pozyskał podczas wyprawy. Jeśli bohater przetrwa, to może uzyskać wielki dar (cel lub korzyść), którego efektem często jest ważna samowiedza. Wówczas bohater musi zdecydować, czy wrócić z tą korzyścią (do zwyczajnego świata), stając przed koniecznością pokonania przeciwności w drodze powrotnej. Jeśli bohaterowi powiedzie się powrót, korzyść lub dar mogą być użyte do uczynienia świata lepszym.
Niewiele jest mitów, które zawierały by wszystkie te fazy – niektóre mity zawierają wiele z wymienionych faz, podczas gdy inne zawierają tylko wybrane; niektóre mity mogą koncentrować się tylko na jednej z faz, jeszcze inne mogą zawierać rozważane fazy w nieco innym układzie. Fazy te mogą układać się na różne sposoby – na przykład Odejście (czasami nazywane Oddzieleniem), Inicjacja i Powrót. „Odejście” traktuje o bohaterze, który dzielnie wyrusza ku wyzwaniu, „Inicjacja” traktuje o różnych przygodach, jakie spotykają go na jego drodze, a „Powrót” traktuje o powrocie bohatera do domu z wiedza i mocami, jakie zyskał podczas wyprawy.
Wśród klasycznych przykładów monomitu, na których opiera się Campbell i inni uczeni, znajdują się historie Ozyrysa, Prometeusza, Buddy, Mojżesza i Chrystusa. Campbell cytuje także wiele innych klasycznych mitów pochodzących z wielu kultur, które osadzone są na podstawowej strukturze monomitu.
Chociaż Campbell rozprawia o wyprawie bohatera z użyciem, popularnych w latach 40. i 50., koncepcji Zygmunta Freuda to struktura monomitu nie jest związana z tymi koncepcjami. Podobnie: choć aby naświetlić niektóre kwestie Campbell korzysta z pewnej mieszanki Jungowskich archetypów, nieuświadomionych sił, i struktury rytuałów przejścia Arnolda van Gennepa – to wzorzec wyprawy bohatera wywiera na świecie wpływ na artystów i intelektualistów, sugerując zasadniczą użyteczność wglądu oferowanego przez Campbella – wglądu, który nie jest powiązany z kategoriami akademickimi ani formami analizy z połowy XX w.
Campbell korzystał z prac teoretyków z początku XX wieku (np. strukturalistów) aby rozwinąć swój model bohatera. Nawiązywał między innymi do Zygmunta Freuda (szczególnie jeśli chodzi o kompleks Edypa), Carla Junga (postacie archetypów i nieświadomość kolektywna), Arnolda van Gennepa (trzy fazy rytuałów przejścia, które u Campbella nazywają się Odejściem, Inicjacją i Powrotem). Campbell także posiłkował się pracami etnografów Jamesa Frazera, Franza Boasa oraz psychologa Otto Ranka.
